Liptov - regiono


           Permesu al ni korege bonvenigi Vin en unu el la plej belaj Liptov kaj por turistoj la plej interesaj regionoj de Slovakio. Fondinto de slovaka turismo kaj aŭtoro de unuaj slovakaj turismaj gvidiloj Miloš Janoška markis en sia libro „Krásy Slovenska“ jam en la jaro 1947 tiun ĉi regionon, laŭ naturbelecoj, kiel la plej belan en Slovakio.

Aero: pli ol 2 000 km²
La plej alta punkto: 2495 m s.m. (Kriváň – Altaj Tatroj)
La plej malalta punkto: 430 m s.m. (surfaco de la rivero Váh ĉe la vilaĝo Kraľovany)
Nombro de la loĝantaro: proksimume 140 000 homoj
Nombro de la logantaro: proksimume 140 000 homoj    
 
            Liptov havas areon pli ol 2 000 km². Ekonomiaj kaj kulturaj centroj de la Liptov-regiono estas urboj Ružomberok, Liptovský Mikuláš kaj Liptovský Hrádok. Preskaŭ 50 %-n de la tuta areo de Liptov-regiono kreas arbaroj. Ĉi tie fontas amaso de mineralakvoj kaj varmaj mineralaj akvoj en la civitoj Bešeňová, Likavka, Kvačany, Žiar, Pribylina, Závažná Poruba, Liptovský Ján kaj alie. La regiono estas konata per kuracejoj.

region Liptov
           Liptov-regiono estas riĉa je kulturaj memoraĵoj kaj estas karakteriza per originalaj popolaj arkitekturo kaj folkloro (civitoj Vlkolinec, Východná, Liptovské Sliače, Liptovská Osada, Liptovská Lúžna kaj aliaj). Liptov estas ornamita per la plej grandaj montaroj en Slovakio: Altaj Tatroj, Okcidentaj Tatroj kaj Ĥoĉ-montopintoj norde, Malaltaj Tatroj sude, Granda Fatro okcidente kaj Poprad-baseno oriente. Tra Liptov-regiono trafluas la rivero Váh en la longeco 43,5 km kaj ĝia enfluo Belá. Ĉi tie situas konata valbaraĵo Liptovská Mara. Krom skiado kaj turismo ofertas la regiono ankaŭ malpli tradiciajn sportojn kiel ventglitadon, flosadon, ĉevalrajdadon, grotumadon, elrigardajn flugojn, montgrimpadon, ciklismon, ĉasadon, fiŝkaptadon. Estas konataj akvotermalaj banlokoj en la civitoj Bešeňová kaj Liptovský Ján. Dum vintra sezono estas serĉataj vintraj centroj Demänová-valo kun Jasná kaj Ĥopok, Malinô Brdo, Boca-valo kaj Jánska-valo. En liptov-regiono situas tri la plej belaj grotoj sur teritorio de Slovakio.
            La teritorio estis loĝigita jam de praepoko, kion dokumentas trovaĵoj de neolitika deveno (antaŭ  6 000 jaroj). Pli grava loĝloko devenas el pli juna bronza epoko (1 000 jaroj a.n.e.), al la plej valoraj trovaĵoj apartenas bronzaj glavoj tiel nomataj de liptova tipo. Gravan erb historian ĉapitron de Liptov-regiono kreas Keltoj. Atesto pri konstanta priloĝado estas malfrua enterigejo el pli juna epoko de barilejoj (j. 950 – 1200) en la civito Liptovský Michal. Unuafoje oni mencias pri Liptov – regiono en la jaro 1231 dum regado de hungara reĝo Andreo la II-a. Riĉan historion dokumentas ankaŭ trovaĵoj en la kasteloj Likava, Liptova kastelo kaj en kastelo Liptovský Hrádok. Teritorio de Liptov-regiono fariĝis  konstanta parto de Hungario en duono de la12-a jarcento. Memstara departemento ekestis  en dua triono de la 13-a jarcento. Sidejo de la departemento post malapero de Liptova malnova kastelo ŝanĝiĝis, unue ĝi estis Liptovská Mara, poste Partizánska Lupča kaj de la jaro 1677 Liptovský Mikuláš. En Liptov-regiono vivis ankaŭ konata slovaka rabisto Juraj Jánošík, kiun oni kaptis en la jaro 1713 en Valaská Dubová. Sur tiu loko staras nuntempe stila restoracio Jánošík-kabano. Neforgesebla konsistaĵo de Liptova historia evoluo estas minista profesio. En la 13-a jarcento dum germana koloniigo aperis ministaj domgrupoj en valo de Boca-rivereto, kie oni elminigis oron, arĝenton, kupron kaj feron. El tempo de superliptova minista aktivado en 19-a jarcento estis konservita pesilejo kaj sonorilejo en Maša ĉe Liptovský Hrádok. En malsupra Liptov minista profesio disvolviĝis precipe en vilaĝlimo de la civito Nemecká (Partizánska) Lupča. En domgrupo Magurka ĝis hodiaŭ konserviĝis restaĵoj de galerioj kaj ministaj vojoj. Krom minista historio estas Liptov-regiono konata ankaŭ per siaj masonistoj; oni diras, ke Peŝton (parton de Budapeŝto) konstruis liptovaj masonistoj. Kolektojn de tradiciaj masonitaj domoj ni povas vidi en Hybe kaj aliaj masonistaj civitoj. En pasinteco loĝantoj de Liptov-regiono okupiĝis ĉefe per kultivado de grejnoj, terpomoj, kanabo kaj lino, influe de kolonizo laŭ valaĥa rajto de la 13-a jarcento estis disvastigita ankaŭ bredado de ŝafoj. Produktado de laktaĵoj el ŝaflakto,  belartaj laboroj de paŝtistoj aparte influis popolan kulturon de la regiono. Liptova acida ŝaffromaĝo estas la plej bona en Slovakio kaj oni ĝin eksportas en Amerikon.
            En la jaroj 1844 – 1848 havis sidejon en Liptovský Mikuláš societo Tatrín, ĉi tie estis centro de slovaka teatra aktivado kaj en majo 1848 estis eldonita la unua slovaka politika programo „Petoj de slovaka nacio“. Ĉi tie troviĝas multe da muzeoj kaj galerioj. Ni menciu Muzeon de Liptov-regiono en Ružomberok, galerion de P. M. Bohúň en Liptovský Mikuláš kaj Muzeon de liptova vilaĝo en Pribylina, kie troviĝas objektoj el superakvigitaj vilaĝoj de la valbaraĵo Liptovská Mara.


Belan veteron kaj multe da belaj travivaĵoj deziras al vi aŭtoroj de ttt-paĝo
mapa
© webmaster

[ LIPTOV | Regiono | Logado | Lasta minuto | Vetero | Turismo | Memorajoj | Foto | Grotoj | Banejoj | Mapoj | Skiado | Muzeoj | Libro de vizitantoj | Enketo]